สรุปเนื้อหาตอนนี้
ตำนานเสากางไม่ออกของยาน Galileo หนึ่งในความผิดพลาดทางวิศวกรรมอวกาศที่โด่งดังที่สุดของ NASA เมื่อยานสำรวจดาวพฤหัสบดีมูลค่ากว่าพันล้านดอลลาร์เดินทางสู่อวกาศ แต่กลับพบว่าเสาอากาศหลัก High-Gain Antenna ที่ควรจะกางออกเหมือนร่มนั้นดันกางไม่สำเร็จ ทำให้ยานไม่สามารถส่งข้อมูลกลับโลกด้วยความเร็วตามที่ออกแบบไว้ได้ ชวนย้อนรอยตำนานเสากางไม่ออก ความผิดพลาดเล็ก ๆ ที่เกือบทำลายภารกิจใหญ่
ตำนานเสากางไม่ออกของยาน Galileo หนึ่งในความผิดพลาดทางวิศวกรรมอวกาศที่โด่งดังที่สุดของ NASA เมื่อยานสำรวจดาวพฤหัสบดีมูลค่ากว่าพันล้านดอลลาร์เดินทางสู่อวกาศ แต่กลับพบว่าเสาอากาศหลัก High-Gain Antenna ที่ควรจะกางออกเหมือนร่มนั้นดันกางไม่สำเร็จ ทำให้ยานไม่สามารถส่งข้อมูลกลับโลกด้วยความเร็วตามที่ออกแบบไว้ได้ ชวนย้อนรอยตำนานเสากางไม่ออก ความผิดพลาดเล็ก ๆ ที่เกือบทำลายภารกิจใหญ่
ตอนต่าง ๆ
Starstuff เรื่องเล่าจากดวงดาว EP. 268: ตำนานเสากางไม่ออกของยานกาลิเลโอ
ฟังแล้วตำนานเสากางไม่ออกของยาน Galileo หนึ่งในความผิดพลาดทางวิศวกรรมอวกาศที่โด่งดังที่สุดของ NASA เมื่อยานสำรวจดาวพฤหัสบดีมูลค่ากว่าพันล้านดอลลาร์เดินทางสู่อวกาศ แต่กลับพบว่าเสาอากาศหลัก High-Gain Antenna ที่ควรจะกางออกเหมือนร่มนั้นดันกางไม่สำเร็จ ทำให้ยานไม่สามารถส่งข้อมูลกลับโลกด้วยความเร็วตามที่ออกแบบไว้ได้ ชวนย้อนรอยตำนานเสากางไม่ออก ความผิดพลาดเล็ก ๆ ที่เกือบทำลายภารกิจใหญ่
Starstuff เรื่องเล่าจากดวงดาว EP. 267: คดีสะเทือนขวัญที่เกิดจากลัทธิมนุษย์ต่างดาว
ฟังแล้วถ้ามนุษย์ต่างดาวจะมารับเราไปสู่โลกที่ดีกว่า ทำไมคนบนโลกต้องตายก่อน ตอนนี้ ชวนเปิดคดีสะเทือนขวัญที่มีความเชื่อเรื่องมนุษย์ต่างดาวเป็นฉากหลัง เมื่อคำสัญญาถึงชีวิตที่ดีกว่า การรอดพ้นจากวันสิ้นโลก และการเดินทางสู่ดวงดาว กลายเป็นเครื่องมือให้ผู้นำลัทธิเข้ามากำหนดว่าใครควรอยู่ ใครควรตาย และอะไรคือความจริงที่สมาชิกได้รับอนุญาตให้เชื่อ จากความหวังว่าเราไม่ได้อยู่เพียงลำพังในจักรวาล สู่โศกนาฏกรรมที่ชวนถามว่า คนคนหนึ่งต้องผ่านอะไรมาบ้าง ถึงยอมฝากชีวิตไว้กับคำสัญญาที่ไม่มีใครตรวจสอบได้ แล้วเรามั่นใจแค่ไหนว่าเรื่องแบบนี้จะเกิดขึ้นกับเราไม่ได้
Starstuff เรื่องเล่าจากดวงดาว EP. 266: ถ้ายานอวกาศจะชนกันบนดวงจันทร์ ใครต้องหลบใค
ฟังแล้วบนโลกเรามีกฎจราจร แต่ถ้ายานอวกาศสองลำกำลังจะเฉียดกันในวงโคจรรอบดวงจันทร์ ใครต้องเป็นฝ่ายจุดเครื่องยนต์หลบ ยานที่มาก่อนมีสิทธิ์ไปต่อไหม แล้วใครต้องยอมเสียเชื้อเพลิงที่อุตส่าห์ขนมาจากโลก? คำถามนี้เกิดขึ้นจริงแล้วกับ KPLO หรือ Danuri ยานอวกาศของเกาหลีใต้ ซึ่งต้องปรับวงโคจรเพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยงจากการชนถึง 4 ครั้งในช่วงสองปีแรกของการปฏิบัติงาน เรื่องที่ดูเหมือนโจทย์คำนวณวงโคจรจึงกลายเป็นคำถามเรื่องการแบ่งปันข้อมูล การเจรจาระหว่างประเทศ และความรับผิดชอบที่ไม่มีใครอยากรอให้ชนกันก่อนแล้วค่อยตกลง ตอนนี้ ชวนเปิดบทเรียนจาก KPLO ไปสำรวจความจำเป็นของการมีกลไกกลางประสานกิจกรรมบนดวงจันทร์ และรู้จัก ATLAC คณะทำงานภายใต้ UN COPUOS ที่จัดตั้งขึ้นเพื่อพัฒนาข้อเสนอด้านการปรึกษาหารือระหว่างผู้ใช้งานดวงจันทร์ เพราะเมื่อทุกประเทศอยากไป คำถามถัดไปก็คือ เราจะอยู่ร่วมกันอย่างไรโดยไม่ขับยานอวกาศไปปาดหน้ากัน
Starstuff เรื่องเล่าจากดวงดาว EP. 265: เอลนีโญปี 2026 ทำไมรุนแรงในรอบ 70 ปี เกิดจากอะไร
ฟังแล้วน้ำทะเลอุ่นขึ้นกลางมหาสมุทรแปซิฟิกแล้วเกี่ยวอะไรกับฝนที่บ้านเรา อาหารในจาน หรือค่าไฟปลายเดือน ตอนนี้ ชวนคุยเรื่องเอลนีโญปี 2026 ที่อาจรุนแรงที่สุด แกะกลไก El Niño ว่ามหาสมุทรกับบรรยากาศทำงานร่วมกันอย่างไร นักวิทยาศาสตร์มองเห็นอะไรจากอวกาศ และคำว่า “รุนแรงที่สุด” วัดจากอะไร มีความไม่แน่นอนแค่ไหน พร้อมชวนแยกให้ออกระหว่างความแปรปรวนตามธรรมชาติกับ Climate Change ว่าเมื่อทั้งสองอย่างมาเจอกัน เราควรอ่านสัญญาณของโลกอย่างไร และทำไมเรื่องกลางมหาสมุทรจึงเป็นเรื่องใกล้ตัวกว่าที่คิด
Starstuff เรื่องเล่าจากดวงดาว EP. 264: ความเจ๋งของเครื่องวัดนิวทริโน IceCube ที่ทำให้ Francis Halzen ได้โนเบล
ฟังแล้วถ้าอนุภาคหนึ่งทะลุผ่านโลกทั้งใบได้แทบไม่สนใจอะไร เราจะสร้างเครื่องมือแบบไหนมาจับมัน คำตอบของ IceCube คือเปลี่ยนน้ำแข็งขั้วโลกใต้ปริมาตรหนึ่งลูกบาศก์กิโลเมตร ให้กลายเป็นเครื่องตรวจจับ Neutrino รอเก็บร่องรอยจากการชนกับสสารที่เกิดขึ้นน้อยเหลือเกิน แล้วใช้ร่องรอยนั้นศึกษาปรากฏการณ์รุนแรงในจักรวาล ความเจ๋งคือ IceCube มองหาแสง Cherenkov จากอนุภาคมีประจุที่เกิดจากปฏิสัมพันธ์ของ Neutrino อีกที แสงเล็กน้อยในน้ำแข็งจึงกลายเป็นเบาะแสให้นักวิทยาศาสตร์ย้อนหาพลังงานและทิศทางของผู้มาเยือนจากอวกาศ เรียกได้ว่าอยากดูจักรวาล แต่ต้องเริ่มจากการมองลงไปใต้เท้าลึกกว่าสองกิโลเมตร ชวนรู้จักแนวคิดเบื้องหลัง IceCube และการเปิดหน้าต่างบานใหม่ของดาราศาสตร์ผ่าน Neutrino พลังงานสูง ผลงานที่ทำให้ Francis Halzen ได้รับรางวัล Nobel สาขาฟิสิกส์ประจำปี 2026 จากบทบาทสำคัญในการสร้างหอสังเกตการณ์แห่งนี้และการค้นพบ Neutrino พลังงานสูงจากแหล่งกำเนิดทางดาราศาสตร์